Zakupy respiratorów w 2020 roku

Datę w metryczce zapisano jako 1 kwietnia 2020 roku. NIK opisuje umowy z kwietnia 2020 roku i nie podaje w publicznym streszczeniu jednego dnia dla wszystkich zakupów.

12 września 2023 roku NIK podała, że specustawa covidowa zdjęła część zabezpieczeń przy wydatkowaniu pieniędzy publicznych. Skutkiem, według Izby, było niegospodarne wydanie przez Kancelarię Premiera i Ministerstwo Zdrowia 82,3 mln zł na respiratory niekompletne, niesprawne lub niespełniające polskich norm. NIK złożyła w tej sprawie trzy zawiadomienia do prokuratury. Zawiadomienie nie jest aktem oskarżenia ani wyrokiem.

Pierwsze dotyczy urzędników Ministerstwa Zdrowia i umowy na 50 respiratorów Draeger Savina 300. Dostawa z 30 czerwca 2020 roku kosztowała ponad 10,3 mln zł, około 45 tys. euro za sztukę. NIK napisała, że urządzenia nie spełniały polskich norm.

Drugie dotyczy urzędników Kancelarii Premiera i umowy ze spółką Skarbu Państwa z kwietnia 2020 roku. Spółka dostarczyła 285 respiratorów Bellavista 1000e za 45,6 mln zł, w cenach około 159 tys. zł za sztukę, podczas gdy NIK wskazała dostępność podobnych urządzeń za około 65 tys. zł. Izba oszacowała szkodę na około 27 mln zł. Osobno kancelaria zapłaciła 253,5 tys. zł za dwa respiratory, które według NIK nie były sprawne.

Trzecie dotyczy ówczesnego wiceministra zdrowia, który w kwietniu 2020 roku zdecydował o zakupie 30 respiratorów JIXI-H-100A bez rozeznania rynku i bez pisemnej umowy. Ministerstwo zapłaciło spółce Skarbu Państwa ponad 3,6 mln zł za urządzenia, które według NIK nie nadawały się do ratowania pacjentów. Janusz Cieszyński był wtedy wiceministrem zdrowia. Publiczne streszczenie NIK nie wymienia w tym akapicie nazwiska. Łukasz Szumowski był ministrem zdrowia. Mateusz Morawiecki był premierem, a zakupy kancelarii premiera NIK opisuje osobno. To role kierownictwa rządu i resortu w czasie zakupów oraz opis zawiadomień, nie stwierdzenie winy karnej.

Osobny wątek, program Polskie Szwalnie, jest w drugim wpisie tego samego wątku zakupów pandemicznych.

Czego źródła nie potwierdzają

Notatki podawały zaliczkę około 35 mln euro dla firmy E&K Andrzeja Izdebskiego za 1241 respiratorów. Komunikat NIK użyty w tym wpisie tej umowy i tej kwoty nie opisuje. Nie powtarzamy jej jako faktu. Nie opisujemy też okoliczności śmierci kontrahenta, bo nie ma ich w tych źródłach.